تبلیغات
PEDIA KURD - آشنایی مختصر با آداب و فرهنگ کردستان و مسائل اقتصادی و صنعت این استان
 
درباره وبلاگ


پدیا کورد اولین و بهترین وبلاگ جامعه و فرهنگ شناسی کردستان.


مدیر وبلاگ : Pedia Kurd
پیوندهای روزانه
نویسندگان
صفحات جانبی
نظرسنجی
سطح اطلاعات چگونه است ؟








آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
PEDIA KURD
Pediakurd the best cultural blog
صفحه نخست             تماس با مدیر           پست الکترونیک               RSS                  ATOM

مشخصات عمومی

استان كردستان با مساحت 28 هزار كیلومتر مربع كه 7/1 درصد سطح كشور و رتبه شانزدهم در بین استان های كشور را دارا می باشد ، در غرب ایران و از شمال به استان های آذربایجان غربی و زنجان ، از جنوب به استان كرمانشاه ، از شرق به استان های همدان و زنجان و از شرق به كشور عراق محدود است .
استان دارای 9 شهرستان ، 23 شهر ، 26 بخش و 83 دهستان می باشد . بانه – بیجار – سقز – سنندج – دیواندره – كامیاران – قروه – مریوان و سروآباد از مهمترین شهرهای استان می باشند .

فرهنگ كردستان

استان كردستان یكی از استان های كردنشین در غرب ایران است ، اكثریت ساكنان این استان ، كرد زبان هستند كه به لهجه های مختلف تكلم می كنند . درباره زبان كردی مردم شناسان بر این رای هستند كه زبان كردی یكی از زبان های گروه هند و اروپایی و ایرانی است .


زبان كردی در استان كردستان و همچنین در استان های الام ، كرمانشاه ، همدان ، آذربایجان غربی و شمال خراسان و دیگر كشورها لهجه های گوناگونی دارد اما مهمترین ، پر تكلم ترین و یا به عبارتی لهجه رسمی و ادبی دو شاخه كرمانجی و سورانی است ، شاخه سورانی در استان كردستان لهجه رایج در ادبیات مكتوب است . دین مردم كردستان اسلام و اكثریت آنها پیرو مذهب تسنن و شافعی می باشند ، شیوه غالب زندگی مردم در این استان سنتی و با هویتی قومی است . وجود حدود 1900 روستا در استان نمایانگر انس مردم به طبیعت و كشاورزی است .
به استناد شواهد و مدارك مستند تاریخی ، قوم كرد از نژاد آریایی هستند كه در هزاره اول قبل از میلاد مسیح از كناره های دریای خزر به سلسله كوه های زاگرس آمده و با غلبه بر قدرت آشوریان در نینوا امپراطوری مادها را در قرن هفتم قبل از میلاد در ایران پایه گذاری كردند .

جمعیت و نیروی انسانی

بر اساس آخرین سرشماری مركز آمار ایران در سال 1375 ، استان كردستان 1346 هزار نفر جمعیت دارد كه 4/52 درصد شهری و 6/47 درصد را جمعیت روستایی تشكیل می دهد . تراكم نسبی جمعیت معادل 7/47 نفر در كیلومتر مربع است .
از 1146 هزار نفر جمعیت 6 ساله و بالاتر استان ، 8/76 درصد با سوادند كه این نسبت در مناطق شهری 4/75 درصد و در مناطق روستایی 5/58 درصد می باشد . جمعیت 10 ساله و بالاتر شاغل استان به تعداد 327 هزار نفر كه 32 درصد آن در بخش كشاورزی ، 11 درصد در بخش صنعت و 57 درصد مابقی در بخش خدمات اشتغال دارند .


جاذبه های گردشگری استان

استان كردستان به سبب پیشینه تاریخی طویل خود كه در اعماق ایران زمین ریشه دوانده و نیز به علت گستره زیبای جغرافیایی همانند نگینی در پهنای ایران زمین می درخشد و حائز جاذبه های تاریخی فرهنگی و طبیعی است .

جاذبه های تاریخی فرهنگی

با آثار به جای مانده از ادوار كهن بیانگر قدمت و عظمت استان كردستان می باشد كه ذیلا به انها اشاره می شود .
الف – آثار تاریخی قبل از اسلام
  • تپه باستانی زیویه كه در 55 كیلومتری جنوب شرقی شهرستان سقز واقع شده است .
  • غار كرفتو در 72 كیلومتری شهرستان سقز
  • كتیبه تنگیور كه در 25 كیلومتری غرب شهرستان كامیاران واقع شده است كه آثار فوق متعلق به دوران قبل از اسلام بوده و قدمت 2 هزار ساله دارند .
ب – آثار تاریخی بعد از اسلام
  • مسجد دارالاحسان (1227 هـ - ق)
  • مسجد دارالامان كه متعلق به دوران قاجار می باشد و در سنندج واقع شده اند .
  • عمارت آصف الدیوان متعلق به دوران صفویه
  • بقعه باباگرگر در شهرستان قروه و آثار متعدد دیگر
عمده ترین مناسك و مراسم مذهبی استان كردستان به قرار زیر است:
  • 1- مراسم پیر شالیار: یكی از عمده ترین جشن های با شكوه و كم نظیر منطقه است كه به سبب جاذبه هه و ویژگی های منحصر به فرد خود فوق العاده حائز اهمیت است . محل برگزاری این مراسم روستای اورامان و هر ساله در فاصله دهم و چهاردهم بهمن ماه برگزار می گردد . پیر شالیار یك مغ زرتشتی بوده كه نزد كردها از احترام فوق العاده ای برخوردار بوده است .

  • 2- موسیقی و رقص كردی: نوع موسیقی استان كردستان شاد و دل انگیز بوده و به سبب سرور و شادی كه در انسان ایجاد می كند او را به رقص و پایكوبی وا می دارد . كه مشهورترین رقص آن «هه لپه ركی» است كه ریشه در اعتقادات میترائیسم و مهر پرستی دارد .
  • 3- عرفان و تصوف: در استان كردستان دو فرقه عمده تصوف وجود دارد ، 1- طریقه قادریه و 2- طریقه نقشبندیه
    • طریقه قادریه را مریدان شیخ عبدالقادر گیلانی (غوث گیلانی) شامل می شود . پیروان این طریقت درك حقیقت و وصول به حق را در قیل و قال سماع می دانند و با حالت دف زنان سر خود را به حالت خاصی به جلو و عقب برده و به عالم جذبه می روند و هر بیننده ای را شیدای خود می كنند . در استان نزدیك به 60 خانقاه وجود دارد كه هر هفته برنامه ذكر و سماع در آنها برپاست .
    • طریقه نقشبندیه : موسس این طریقه خواجه بزرگ مولانا بهاءالدین محمد نقشبند بخارایی است . مروج این طریقت در كردستان مولانا خالد نقشبندی است . پیروان این طریقت عرفان و وصول به حق و درك حقیقت را در تفكر و سكوت می دانند و بر خلاف طریقت قادریه از قیل و قال و سماع پرهیز می كنند .

جاذبه های طبیعی

استان كردستان با داشتن اقلیم منحصر به فرد تنوع زیستی زیبایی را (گیاهی و جانوری) در خود جای داده است . آب و هوای استان دارای ویژگی های اقلیم معتدل سرد می باشد . وجود ارتفاعات و دره های ژرف و وزش باد غربی پوشش های گیاهی غنی و متنوع و زیبایی را در كردستان به وجود آورده است .
مهم ترین تفرج گاه های استان به قرار زیر می باشند:
  • دریاچه طبیعی زریوار شهرستان مریوان
  • سد شهید كاظمی
  • سد وحدت (قشلاق)
  • رودخانه قزل اوزن كه از كوه های چهل چشمه سرچشمه می گیرد .
  • رودخانه قشلاق كه از ارتفاعات شمالی شهرستان سنندج سرچشمه می گیرد
  • رودخانه سیروان كه پس از دریافت آب های جنوب – غرب و مركز استان وارد استان كرمانشاه می شود .
  • چشمه باباگرگر در هیجده كیلومتری شمال شهر قروه
  • چشمه گواز در 50 كیلومتری شمال غربی كامیاران
كردستان به سبب ویژگی های بیوكلیماتیك دارای تنوع زیستیی گیاهی و جانوری بوده كه هر كدام از جذابیت های فوق العاده ای برخوردار می باشند .

كشاورزی كردستان

قسمت اعظم استان بر روی رشته كوه زاگرس قرار گرفته و به همین دلیل به لحاظ اقلیمی دارای شرایط ویژه ای می باشد و اشكال مختلف اراضی شامل كوه های مرتفع ع دره های عمیق ، دشت های دامنه ای ، فلات ها و اراضی پست در این استان وجود دارد . اقلیم های خشك تا خشك سرد ردر استان با متوسط بارندگی 250 میلی متر (بیجار) تا اقلیم نیمه مرطوب معتدل در غرب استان با متوسط بارندگی حدود 800 میلی متر (مریوان) در استان یافت می شود . نواحی شرقی و مركزی استان متاثر از آب و هوای برخی نواحی مركزی ایران و مناطق غرب متاثر از آب و هوای مدیترانه ای است كه حضور عناصر مدیترانه ای همراه با بارندگی مناسب مؤید این نظر است . به طوری كه رایط مذكور سبب شده است كه جنگل های بلوط در این منطقه حضور داشته ولی نواحی شرقی استان دارای پوش استپی می باشد .
بیشتر نواحی غربی ، كوهستانی و اغلب پوشیده از جنگل های طبیعی و در نواحی شرقی استان اراضی مسطح ، دشت ها و فلات های نسبتا وسیعی وجود دارند .
از مساحت استان 6/49 درصد معادل 1400 هزار هكتار مراتع ، 3/11 درصد معادل 320هزار هكتار جنگل و 1/39 درصد معادل 110 هزار هكتار اراضی زراعی به خود اختصاص داده است .

قابلیت ها و مزیت های توسعه بخش كشاورزی

  • وجود منابع آبی كافی در استان
  • وجود منابع خاك كافی در استان
  • بارندگی مناسب در استان
  • مراتع غنی و زیاد
  • منابع ژنتیكی گیاهی و دامی متنوع در ایتان و منحصر به فرد مانند بز مرغز ، اسب كردی
  • جمعیت روستایی با توزیع متعادل در مناطق روستایی
  • امكان ایجاد صنایع تبدلی برای افزایش ارزش افزوده
  • وجود شرایط مناسب اقلیمی برای توسعه باغات دیم
  • ظرفیت بالای تولید شیر و گوشت قرمز در استان
  • وجود نیروی متخصص و تحصیل كرده كشاورزی در استان
  • وجود دشت های حاصلخیز از جمله دشت مریوان ، دشت قروه و بیجار
استان دارای 6 حوزه منابع آبی ، سیروان ، قزل اوزن ، زرینه رود ، سیمینه رود ، راز آور ، زاب و رودخانه های متعددی می باشد و مجموع روان آب های استان حدود 8/7 میلیارد متر مكعب كه 17 درصد از منابع آب استان مورد بهره برداری قرار می گیرد .

وضعیت عمومی كشاورزی استان كردستان

بر اساس مطالعات جامع توسعه اقتصادی اجتماعی استان كردستان ، واحدهای اراضی كه برای زراعت آبی به شرط تامین آب قابلیت دارند ، مساحتی حدود 5400 هزار هكتار ، واحدهای اراضی برای كاربری دیم 720 هزار هكتار ، برای مرتع 1800 هزار هكتار معین شده است و اراضی مرتعی حدود 1400 هزار هكتار و جنگل حدود 320 هار هكتار می باشد ، ارقام یاد شده نشان می دهد كه استان با داشتن 62/1 درصد از زمین های آبی و 46/9 درصد زمین های كل كشور ، در مقایسه با سایر استان ها در كشت آبی رتبه هیجدهم و در كشت دیم رتبه دوم را دارا می باشد و سالیانه 860 هزار تن محصولات زراعی تولید می شود كه معادل 85/1 درصد كل تولید كشور است .
23 هزار هكتار از اراضی استان به كشت محصولات دائمی اختصاص یافته (رتبه 24 در كشور) و حدود 100 هزار تن محصولات زراعی تولید می شود كه معادل 85/1 درصد كل تولید كشور است .
محصولات عمده زراعی استان ، شامل غلات ، حبوبات ، نباتات علوفه ای علوفه ای و سیب زمینی و محصولات باغی امل انگور ، توت فرنگی ، گردو و دیگر محصئولات باغی ویژه مناطق سردسیری می باشد . توت فرنگی استان كردستان به دلیل مرغوبیت بالای آن ، جایگاه خاصی در بازارهای داخلی كشور دارد و به علت ارگانیك بودن آن جایگاه خاصی می تواند در صادرات غیر نفتی داشته باشد .
توسعه كشت محصولات باغی به ویژه مو دیم در اراضی شیب دار و فاقد پتانسیل زراعی در شهرستان های بانه و مریوان كه دارای بارندگی قابل توجه اند ، از ویژگی های دیگر باغبانی استان است .
استفاده از ماشین آلات كشاورزی تقریبا محدود و به ور كلی حدود 85 درصد فعالیت های زراعی در استان به صورت مكانیزه یا نیمه مكانیزه انجام می گیرد و ضریب مكانیزاسیون موجود 51% می باشد .
تعدا كل دام های استان 2300 هزار راس به تعداد 38 درصد گوسفند و بره ، 12 درصد بز و بزغاله ، 44 درصد گاو و گوساله و 6 درصد آن را تك سمی ها تشكیل می دهد . همچنین استان با داشتن حدود 5/3 میلیون واحد دامی از تراكمی به میزان دو برابر سطح كشور برخوردار است .

بخش صنعت و معدن استان

استان كردستان به لحاظ دارا بودن پتانسیل های خوب از جمله آب و خاك و معادن می تواند در زمینه تولیدات صنعتی رشد و توسعه یابد . استان دارای ذخایر قابل توجه مواد معدنی است و سنگ های تزئینی با تنوع فراوان در رنگ ، شاخص ترین ماده معدنی منطقه می باشد . در حال حاضر استان دارای 138 معدن فعال با بیش از 8/4 میلیون تن استخراج سالیانه و اشتغال زایی 1350 نفر می باشد .

معادن فعال و تنوع مواد معدنی استان كردستان

ماده معدنی تعداد معادن فعال میزان استخراج سالیانه 1000 تن / سال ذخیره ماده معدنی 1000 تن
سنگ آهك 7 1460 13400
سنگ گچ 1 15 2200
سنگ ساختمانی 66 2456 38910
مرمریت قرمز 13 60 3850
تراورتن 2 20 300
مرمر 27 325 100880
اونیكس 7 18 187
گرانیت 3 7 743
پومیس 5 211 15461
دولومیت 1 5 1500
سیلیس و فلدسپار 2 10 115
آنتیموان 1 7/0 10
سنگ اهن 2 180 5400
نمك آبی 1 5 0
كل 138 4833 352156


در حال حاضر توسط اسزمان زمین شناسی ، سه لكه طلا در استان شناسایی شده ، كه یكی از معدان توسط شركت خارجی در حال استخراج و بهره برداری است .
سرمایه گذاری دولت با مشاركت بخش خصوصی در فعالیت های معدنی ، احداث صنایع مرتبط با معدن بخصوص در زمینه كانی های فلزی و غیر فلزی ، تربیت نیروی انسانی ماهر و تاكید بر اكتشافات تفصیلی در زمینه شناسایی كانسارهای فلزی و كانی های غیر فلزی از جمله سیاست های و خط مشی های اجرایی مشخص برای تحقق اهداف توسعه استان در بخش معادن می باشد .
استان كردستان علی رغم ذخایر مواد معدنی و شرایط اقلیمی جزو استان های توسعه نیافته صنعتی است و صنعت استان در كل كشور رتبه 26 را دارا می باشد . در حال حاضر امكانات و مزیت های نسبی استان از قبیل آب و هوا ، گاز ، برق فراوانی نیروی كار ، رشد مراكز آموزش عالی استان ، ارائه خدمات زیر بنائی در شهرك های صنعتی و اعتبارات و تسهیلات به سرمایه گذاران نقش بسزایی د بهبود روند توسعه صنعتی استان ایفا می نماید .

كارخانه های صنعتی بزرگ استان كردستان

نام واحد تولیدات ظرفیت سالانه
شیر پاستوریزه شیر ، خامه ، پنیر ، كره ، بستنی 14700 تن
نساجی كردستان نخ و پارچه 4000 تن (10 میلیون متر مربع)
شین بافت پارچه 2/7 میلیون متر مربع
نساجی قروه پارچه 4 میلیون متر مربع
نخشین فرش 35000 متر مربع
كارخانه شاهو نخ اكریلیك 900 تن
كارخانه غرب بافت فرش 100000 متر مربع
پلاستیك زمزم لوله های PE 4000 تن
كارخانه نیك الیاف گونی و نخ PP 2400
كارخانه دكمه صدف دكمه 100 تن
كارخانه سیمان كردستان سیمان پورتلند 828000
كارخانه گچ كردستان گچ 150000
كارخانه سنگ گرانیت سعید سنگ گرانیت 40000 متر مربع
كارخانه ESTEN غرب شبكه های فلزی 1000 تن
صنایع مفتولی كردستان لوله و اتصالات 13200 تن
كارخانه چمن گل چسب 5500 تن
كارخانه آلومین رادیاتور 45000 متر مربع
كارخانه آرد فجر آرد 360000
كارخانه آرد سهند آرد 72000
كارخانه شیان نخ BCF 3500 تن
كارخانه كریشه موكت 2 میلیون متر مربع
كارخانه احیا صنعت باختر تولیدات لاستیك 300 تن
كارخانه كاشی كسری سرامیك 1 میلیون تن
كارخانه كیمیاك ویفر و تافی ، پفك نمكی 570 تن
سنگ شكن گروس سنگ گرانیت 10000 تن
كارخانه آرد گلنام سقز آرد 57000 تن
كارخانه پردیس مصنوعات نخی 2000 تن


صنایع دستی

استان بسیار متنوع و دارای قدمتی تاریخی است كه فرش بافی و نازك كاری با شهرت و گلیم بافی ، نساجی ، گیوه بافی و زیور آلات محلی از مهم ترین آنهاست.

پتانسیل های بازرگانی و تجاری استان

استان كردستان به دلیل مجاورت با مرز مشترك 230 كیلومتری با كشور عراق ، وجود مشابهت های قومی ، فرهنگی ، و ارتباط خویشاوندی بین شهروندان دو كشور و قرار گرفتن در مسیر ترانزیتی جنوب و شمال غرب كشور دارای ظرفیت ها و توانمندی های بالقوه ای می باشد . همچنین وجود 3 بازرچه فعال مرزی در شهرهای بانه ، مریوان و سقز ، وجود 13 تعاونی مرزنشین با حدود 280 هزار نفر جمعیت ، وجود بانك های تجاری با قابلیت عملیات تجاری بین المللی ، وجود مؤسسات بیمه ای و شبكه بازارهای محلی و فرا منطقه ای پتانسیل بالایی را جهت صادرات و واردات كالا دارا می باشد .



نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


یکشنبه 15 مرداد 1396 04:54 ب.ظ
Thanks for sharing your thoughts about آشنایی.
Regards
سه شنبه 6 تیر 1396 12:03 ب.ظ
Exactly what I was looking for, regards for putting up.
سه شنبه 19 اردیبهشت 1396 02:30 ب.ظ
You can definitely see your skills in the paintings you write.
The world hopes for more passionate writers such as you who are not afraid to mention how they believe.
All the time go after your heart.
پنجشنبه 24 فروردین 1396 12:56 ق.ظ
Pretty! This was a really wonderful post. Many thanks for providing this info.
سه شنبه 22 فروردین 1396 04:28 ق.ظ
Just desire to say your article is as amazing.
The clarity in your post is just cool and i could assume you are an expert on this subject.
Well with your permission allow me to grab your feed to keep
up to date with forthcoming post. Thanks a million and please continue the rewarding
work.
دوشنبه 21 فروردین 1396 10:51 ق.ظ
Hiya! Quick question that's totally off topic. Do
you know how to make your site mobile friendly?
My site looks weird when browsing from my iphone. I'm trying to find a template or plugin that might be able to fix this problem.
If you have any recommendations, please share. Appreciate it!
چهارشنبه 16 فروردین 1396 09:34 ق.ظ
Does your site have a contact page? I'm having problems
locating it but, I'd like to shoot you an e-mail.
I've got some suggestions for your blog you might be interested in hearing.
Either way, great site and I look forward to seeing it improve over time.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر