تبلیغات
PEDIA KURD - قلعه باستانی سنندج (دژ سنه)
 
درباره وبلاگ


پدیا کورد اولین و بهترین وبلاگ جامعه و فرهنگ شناسی کردستان.


مدیر وبلاگ : Pedia Kurd
پیوندهای روزانه
نویسندگان
صفحات جانبی
نظرسنجی
سطح اطلاعات چگونه است ؟








آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
PEDIA KURD
Pediakurd the best cultural blog
صفحه نخست             تماس با مدیر           پست الکترونیک               RSS                  ATOM

صداقت وجود را می توان از سنگ های یک حصار ، قلعه یا یک خانه پرسید چون آنان نشانه ای از ماندگاری یک ملت هستند. در لابه لای توفان ناملایمات مدرن، بهر رسیدن به یکی از نشانه های تاریخی در کردستان کافی است که از شهر سنندج حدود ۵ کیلومتر به طرف جنوب غربی شهر حرکت کرده و به روستایی به نام حسن آباد می رسیم تا از آن مکان، آثار باقی مانده از یک قلعه را روی تپه ای به ارتفاع ۲ هزار و ۴۰۰ متر به تماشا بنشینیم، آثاری که از سال ۷۴۶ ه .ق تا ۱۰۵۴ ه .ق ۱۲ ، نفر از حاکمان اردلان بر آن قلعه حکمرانی کرده اند، تا این که در سال ۱۰۴۵ ه .ق سلیمان خان اردلان، قلعه را متروک اعلام کرده و به جای آن شهر سنندج را بنا کرد و مرکز فرمانروایی اردلان ها را به این شهر انتقال داد. از حاکمان نامداری که در قلعه حسن آباد حکومت کرده اند، می توان هلوخان و احمدخان و بنیانگذار حکومت اردلان، امیرحسن خان را نام برد. طرح و نوع ساخت قلعه به گونه ای است که نشان دهنده ساخت آن در زمان قبل از حکومت امیرحسن خان است. تنها راه ورودی به قلعه در قسمت جنوب تپه قرار دارد و دیگر قسمت های تپه به صورت صعب العبور بوده و دسترسی به قلعه اصولاً غیرممکن است. برای محافظت بیشتر از ساکنان قلعه حسن آباد، منازل مسکونی و تجهیزات نظامی حصاری قطور و بلند دور تا دور شهر را احاطه کرده بود. حصار مذکور برای حفاظت و دفاع از خطرات تهاجم دشمن ساخته شده بود.

علاوه بر این دیوار بلند قلعه حسن آباد از لحاظ تجهیزات دفاعی، دارای ۳ برج نگهبانی بوده که هر کدام به اندازه ۴۰۰ متر از حصار اصلی قلعه فاصله داشته است تا چند سال پیش، ۲ عدد از این برج های محافظتی قلعه پایدار بود تا این که ساکنان روستای مذکور برای استفاده از سنگ های به کار رفته در ساخت برج ها، آنها را خراب کرده اند. ( این در حالی است که قلعه حسن آباد به شماره ۱۱۷۵۸ در فهرست آثار ملی ثبت شده است ).

قلعه حسن آباد حدود ۱۹۱۴ متر از سطح دریا ارتفاع دارد، اما با این ویژگی وجود آب انبار بالای قلعه نشان از تفکر عمیق ساکنان قلعه می دهد که چگونه آب مورد نیاز خود را تأمین می کرده اند. در این مورد با توجه به آثار باقیمانده مشخص می شود که از ۲ مکان متفاوت آب مورد نیاز ساکنان قلعه را تأمین می کردند .

نخستین فضا چشمه ای است که حدود ۱۰۰ متر از دیوار قلعه پایین تر بوده ، ولی آن هم به وسیله حصاری دیگر حدود ۵ متر ارتفاع و ۲ متر عرض ، محصور بوده و به داخل حصار متصل شده و این مورد برای جلوگیری از مسموم کردن آب از سوی دشمنان احتمالی بوده است، اما چشمه دوم، در فاصله ای حدود ۵ کیلومتر از تپه قرار دارد و از کوهی به نام خره سفید سرچشمه می گیرد، هرچند به طور ظاهر آن منبع مذکور در ارتفاع پایین تر از قلعه حسن آباد قرار گرفته، با این وصف آب را به وسیله لوله های سفالی به قطر ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر بعد از طی کردن چندین فراز و نشیب به داخل قلعه هدایت کرده اند .

چشمه اول در زبان محلی به هانه رومیان مشهور بوده که براساس افسانه های تأیید نشده مکانی بوده که در زمان سکونت داشتن رومیان در این منطقه محلی برای تفریح و سرگرمی بوده است . (در حال حاضر آب این چشمه را با لوله های پلاستیکی به داخل کارخانه آدامس سازی هدایت کرده اند .)

از دیگر مکان های تعجب انگیز در روی قلعه حسن آباد ، غاری وجود دارد که در زبان محلی به « کونه با » مشهور بوده و بنا بر روایت های گذشته از آن به عنوان سیاهچال برای زندانی کردن مخالفان به کار می رفته و در حال حاضر به علت عدم رسیدگی در معرض نابودی قرار گرفته است.

میدان نیز یکی از مکان های موجود در اطراف قلعه است که حدود ۱۵ هکتار مساحت دارد و زمانی برای گردهمایی و در برخی موارد برای جنگ کاربرد داشته  .

نعل بندی نیز از دیگر مکان های اطراف قلعه است که در مورد کاربرد آن اطلاعات مناسبی در دست نیست ولی در حال حاضر برای کشت و زرع کاربرد دارد و نیز قسمتی از آن یک قبرستان قدیمی بوده که در حال حاضر برای کشت گندم مورد استفاده قرار می گیرد .

همچنین می توان به آب انبار ‏موجود در راس تپه به عنوان یک ویژگی خاص این قلعه اشاره کرد.
از پایین ترین قسمت دیواره تا بالای کوه به صورت طبقاتی سکو هایی ‏برای احداث ساختمان ساکنان قلعه در لایه بیرونی تپه ایجاد شده و همچنین قلعه دارای برج و بارو و ‏حصار سنگی است که نوع مصالح آن از جنس سنگ لاشه محل و ملات گل است .‏

قلعه حسن آباد به شماره 11758 در تاریخ 24 اسفند ماه 1383 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.